^ Góra strony
Biuletyn Informacji Publicznej  
Harminogram szkoleń ŚODR Częstochowa 

Zaloguj

WARTO ZAPRAWIAĆ ZIARNO

Zgorzel podstawy źdźbła Geaumannomyces graminisfot. J. Smagacz

 

Źródłem zakażenia chorobami grzybowymi są grzybnie i zarodniki znajdujące się w zainfekowanym materiale siewnym i pozostawione na polu resztki pożniwne. Podstawowe metody ograniczające występowanie chorób to stosowanie właściwego płodozmianu, czyli ograniczenie nadmiernego udziału zbóż w strukturze zasiewów oraz prowadzenie odpowiedniej agrotechniki umożliwiającej rozkład resztek pożniwnych. Można także wybierać odmiany charakteryzujące się większą odpornością na choroby. Dopiero po wykorzystaniu wszystkich dostępnych metod agrotechnicznych i hodowlanych można zastosować metody chemiczne. Wysoka struktura zasiewów zbóż w Polsce zwiększa zagrożenie chorobami grzybowymi, co wymusza konieczność chemicznej ochrony roślin. Podstawowym zabiegiem ochrony zbóż przed chorobami grzybowymi jest zaprawienie materiału siewnego. Jest to zabieg, który przy niskich nakładach zapobiega wystąpieniu wielu groźnych chorób. Istnieją choroby, których zwalczanie chemiczne możliwe jest jedynie przez zaprawianie ziarna, a rozwój wielu innych chorób, takich jak septoriozy, mączniaki, fuzariozy można opóźnić lub ograniczyć poprzez stosowanie prawidłowo zaprawionego materiału siewnego.

Głownie

W pszenicy największym problemem jest głownia pyląca powodująca całkowitą stratę ziarna. Kłosy przekształcają się w pylącą masę zarodników, aż pozostają z nich tylko osadki. Jedynym sposobem uniknięcia porażenia jest zaprawianie ziarna zaprawami o działaniu układowym.

Śnieci

W pszenicy dużym zagrożeniem może być występowanie śnieci cuchnącej i gładkiej, a na glebach zwięzłych śnieci karłowej. We wczesnych fazach rozwojowych trudno jest stwierdzić występowanie choroby. Pierwsze objawy można zaobserwować przed kłoszeniem. Rośliny nadmiernie się krzewią a w fazie tworzenia się ziarna źdźbła porażonych roślin są mniejsze od źdźbeł roślin zdrowych. W fazie dojrzałości woskowej (zdrowych roślin) w porażonych kłosach pojawiają się sorusy (zniekształcone ziarniaki). Porażone kłosy wydają woń zgniłych śledzi. Głownia i śnieć są to choroby, których objawy widoczne są bardzo późno, ponieważ atakują one kłos i tworzące się ziarna. Nie ma możliwości chemicznego zwalczania tych chorób fungicydami w trakcie wegetacji.

Zgorzel siewek

Jest to choroba, która występuje powszechnie w zbożach i innych uprawach. Sprawcy zgorzeli siewek należą do różnych grup taksonomicznych. Najczęściej zgorzel siewek powoduje kompleks grzybów. Najważniejsze grupy grzybów wywołujące zgorzel siewek stanowią grzyby rodzajów Fuzarium, Pythium, Rhizoctonia i Bipolaris. W przypadku wystąpienia zgorzeli siewek na korzonkach pojawiają się brunatne plamy, lub następuje całkowite brunatnienie w miejscach infekcji. Kiełki są zniekształcone, poskręcane często nie udaje im się wyjść na powierzchnię gleby. Efektem są straty powodowane mniejszą obsadą roślin. Chore rośliny są też źródłem infekcji powodującym choroby w późniejszych fazach rozwojowych roślin. Są to choroby choroby podstawy źdźbła, czyli : fuzaryjna zgorzel podstawy źdźbła, której sprawcami są grzyby z rodzaju Fuzarium, zgorzel podstawy źdźbła (Gaumanomyces graminis) czy ostra plamistość oczkowa (Rhizoctonia solani i Cerathoriza ceralis).

Ostra plamistość oczkowa

W przypadku młodych roślin objawy w postaci brązowych plam u podstawy źdźbła trudno jest odróżnić od objawów łamliwości podstawy źdźbła i fuzaryjnej zgorzeli podstawy źdźba. Na starszych roślinach plamy przybierają kształt podłużnych oczek o ostrych zakończeniach o wyraźnie zarysowanych brzegach.

Fuzaryjna zgorzel źdźbła i korzeni

Jest to choroba wywoływana przez grzyby z rodzaju Fuzarium. Porażeniu ulegają głównie korzenie i podstawa źdźbła. Niebezpieczne jest również wystąpienie choroby na kłosach, ponieważ grzybnia wywarza szkodliwe dla ludzi i zwierząt mykotoksyny. Źródłem infekcji może być grzybnia żyjąca saprofitycznie na resztkach roślin oraz porażony materiał siewny. Objawy fuzaryjnej zgorzeli podstawy źdźbła i korzeni możemy zaobserwować na pochwach liściowych oraz korzeniach początkowo jako brunatne lub brązowe smugi, kreski czy plamy nieregularnego kształtu, które z czasem się powiększają. Największe nasilenie choroby przypada w okresie kwitnienia. Czasem ciemnobrązowe zmiany obejmują całą powierzchnię źdźbła i korzeni. Zaburzony zostaje transport składników pokarmowych i wody a końcowym etapem choroby może być bielenie kłosów i zamieranie chorych roślin. Czynnikami sprzyjającymi porażeniu łamliwością i fuzaryjną zgorzelą jest uprawa zbóż po sobie, pozostawianie nieprzyoranych resztek pożniwnych, uprawa odmian mniej podatnych na porażenia, późny i gęsty siew, jak również niezaprawianie materiału siewnego.

Zgorzel podstawy źdźbła (Gaeumannomyces graminis)

W odróżnieniu od zgorzeli wywoływanych przez grzyby z rodzaju fuzarium objawy choroby występują głównie jako smolisto-czarne przebarwienia na korzeniach, rzadziej na podstawie źdźbła, nie występują objawy na pochwach liściowych. W późniejszym etapie choroby możemy zaobserwować charakterystyczne objawy, takie jak w przypadku fuzaryjnej zgorzeli źdźbła i korzeni, czyli przedwczesne dojrzewanie roślin i bielenie kłosów. Zgorzel podstawy źdźbła jest to choroba, która gdy pojawi się w trakcie wegetacji i w tym czasie jest już niemożliwa do zwalczenia.

Zaprawy zarejestrowane do zaprawiania ziarna pszenicy ozimej, pszenżyta ozimego i żyta

Zaprawy

 

Substancje czynne

Pleśń śniegowa

Zgorzel siewek

Śnieć cuchnąca

Śnieć karłowa

Śnieć gładka

Głownia pyląca

Głownia źdźbłowa żyta

Zgorzel podstawy źdźbła

Ostra plamistość oczkowa

Septorioza zbóż i traw

Beltone 25 FS, Real 025 FS, Premis 025 FS

tritikonazol

P, Pż

P, Pż, Ż

P

 

P

P

 

 

 

 

Tresser 050 FS

P, Pż, Ż

P, Ż

P

 

P

p

 

 

 

 

Triter 050 FS, Zaprawian 050 FS

P, Pż, Ż

P, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Zaprawa Sarfun 025 FS

 

P

P

 

P

 

 

 

 

 

Celest 025 FS, Maxim 025 FS, Goliat 025 FS

fludioksonil

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

Ż

 

 

 

 

Omnix 025 FS

P, Pż, Ż

Pż , Ż

P

 

 

 

 

 

 

 

Fluarto 50 FS, Madron 50 FS

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Prepper

 

P, Pż, Ż

P

 

 

 

 

 

 

 

Trigof 50 FS

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Gizmo 60 FS

tebukonazol

P

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Funaben Plus 02 WS, Syrius 02 WS

 

P

P

 

 

 

 

 

 

 

Tebseme

 

 

P

 

 

 

 

 

 

 

Zaprawa zbożowa Orius Extra 02 WS

 

P

P

 

P

 

 

 

 

 

Systiva 333 FS

P, Ż

 

 

 

 

 

 

 

 

P

ZN Premium 333 FS, Savea 333 FS

P

 

 

 

 

 

 

 

 

p

Difend FS

difenokonazol

 

P

P

P

 

 

 

 

 

 

Difend 30 FS

 

P

P

 

 

 

 

 

 

Divident Xtra 030 FS

 

P, Ż

P

P

 

P

Ż

 

 

P

Rancona 15 ME

ipkonazol

Pź, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Latitude 125 FS

siltiofam

 

 

 

 

 

 

 

P

 

 

Latitude XL, latifam

 

 

 

 

 

 

 

P , Pż

 

 

Tabela 1 Zaprawy zawierające 1 substancję czynną

Zaprawy

 

Substancje czynne

Pleśń śniegowa

Zgorzel siewek

Śnieć cuchnąca

Śnieć karłowa

Śnieć gładka

Głownia pyląca

Głownia źdźbłowa żyta

Zgorzel podstawy źdźbła

Ostra plamistość oczkowa

Septorioza zbóż i traw

Celest Power

sedaksan + fludioksonil

P, Pż, Ż

P

P

 

 

 

Ż

 

 

 

Maxim Power, Omnix Power, Sedextra Power

P, Pż, Ż

P

P

 

 

P

Ż

 

 

 

Vibrance Duo 050 FS

P, Pż, Ż

 

P

 

 

P

Ż

 

 

 

Vibrance Duo

P, Pż, Ż

P

P

 

 

P

Ż

 

P

 

Kareo 080 FS, Kinto Duo 080 FS, Premis Pro 080 FS, Real Super 080 FS, Diadem, Seman, Sigona

prochloraz kompleks z miedzią + trirtikonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

P

 

 

 

 

Orius Universal 75 ES

tebukonazol + prochloraz

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

P

Ż

 

 

 

Seedron 60 FS, Sedevax 60 FS

fludioksonil + tebukonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

P

Ż

 

 

 

Lamardor Pro

protiokonazol + tebukonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

 

 

P

 

 

 

 

 

Lamardor 400 FS

P, Pż, Ż

P, Pz, Ż

P

 

 

P

Ż

 

 

 

Redigo Pro 170 FS

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

P

Ż

 

 

 

Retro 170 FS

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

 

Ż

 

 

 

Tridox 050 FS

fludioksonil + tritikonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

 

Ż

 

 

 

Flutik 050 FS, Flutrix 050 FS

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

 

Ż

 

 

 

Celest Extra 050 FS

fludioksonil + difenokonazol

P, Ż

P, Ż  

P

P

 

P

Ż

 

 

 

Difend Extra FS

 

P,

P

P

 

 

 

 

 

 

Rancona i-MIX ME

Ipkonazol + imazalil

P

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Vitona

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

 

 

 

 

 

Tabela 2 Zaprawy zawierające 2 substancje czynne

Zaprawy

 

Substancje czynne

Pleśń śniegowa

Zgorzel siewek

Śnieć cuchnąca

Śnieć karłowa

Śnieć gładka

Głownia pyląca

Głownia źdźbłowa żyta

Zgorzel podstawy źdźbła

Ostra plamistość oczkowa

Septorioza zbóż i traw

Beret Star, Vibrance Pro, Vibrance Star, Vibrance Star 070FS

sedaksan+ fludioksonil+ tritikonazol

P, PŻ, Ż

P

P

 

 

P

Ż

 

P

 

Beret Trio 060 FS, Celest trio 060 FS, Goliat trio 060 FS

difenokonazol+ fludioksonil+ tebukonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

P

Ż

 

 

 

Scenic 080 FS, Fluoxonazol 080 FS

fluoksastrobina+ protiokonazol+ tebukonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

 

P

P

Ż

 

 

P

Vibrance Gold 100 FS

sedaksan+ fludioksonil+ difenokonazol

P, Pż, Ż

P, Pż, Ż

P

P

 

P

Ż

 

P

 

Bariton Super 97,5 FS

fludioksonil+ protiokonazol+ tebukonazol

P, PŻ, Ż

P, Pż, Ż

P

 

 

 

 

 

 

 

Beret Opti, Vibrance Opti Vibrance Trio 060 FS

fludioksonil+ sedaksan+ tebukonazol

P, PŻ, Ż

P

P

 

 

P

Ż

 

P

 

Kinto Plus, Premis Plus, Real Plus, Rubin Plus, Sigona Plus

fluksapyroksad+ tritikonazol+ fludioksonil

P, Pż, Ż

P, Ż

P

 

 

 

Ż

 

 

 

Tabela 3 Zaprawy zawierające 3 substancje czynne

Źródło:

- https://www.gov.pl/web/rolnictwo/wyszukiwarka-srodkow-ochrony-roslin---zastosowanie

- Nowoczesna uprawa, marzec 2014: Wczesny problem w zbożach- prof. Mariola Głazek IOR –PIB oddział w Sośnicowicach

- Program ochrony roślin rolniczych 2022

- Nowoczesna uprawa , sierpień 2014 : Zdrowe łany na starcie – Barbara Krzyzińska IOR – PIB oddzial w Sośnicowicach.

- Nowoczesna uprawa , sierpień 2021 : Trzeba i warto zaprawiać ziarno – prof. dr hab. Marek Korbas, dr inż. Joanna Horoszkiewicz-Janka IOR-PIB , Poznań

-Zdjęcie - zgorzel podstawy źdźbła Geaumannomyces graminis(fot. J. Smagacz)

This site uses encryption for transmitting your passwords. ratmilwebsolutions.com